VSBpoëzieprijs voor Jan Lauwereyns

.


Uitgeverij IJzer feliciteert Jan Lauwereyns met de VSBpoëzieprijs. We weten het is een prijs voor één particuliere bundel, maar een beetje mogen we in de vreugde delen, vinden we. Stemvork, dat Lauwereyns samen met Arnoud van Adrichem schreef, mag gezien worden als de opvallendste essaybundel die de laatste jaren verschenen is.
‘Lezen is je onvoorwaardelijk overgeven aan de veelheid der dingen, de eigen empathie zo ver mogelijk oprekken. Tegelijkertijd scharmaai je met de bijl en incasseer je een schedelsplijtende houw.’
Voor meer informatie klikt u even op de auteursnaam (Adrichem of Lauwereyns) in het rijtje hiernaast.

Jan Lauwereyns & Arnoud van Adrichem
Stemvork
Essays, gedichten, vertalingen
Prijs € 19,50.
362 blz. Formaat 14 x 21,5
isbn 987 90 8684 059 5

De leeuwenjager en Manet - Olivier Rolin

.


In NRC Handelsblad van 13 januari 2011:
Een meesterlijke avonturenroman, een grandioze, persoonlijke schets van een van Frankrijks beroemdste schilders, een amusant zelfportret van een erudiete, rond de wereld reizende grumpy old man, een levendige geschiedenisles en een schitterende reflectie op wat literatuur vermag – de recentste roman van Olivier Rolin is het allemaal. De jury’s van Frankrijks literaire prijzen hebben in 2008, toen het boek verscheen, collectief zitten slapen: het steekt met kop en schouders boven alle bekroonde romans van dat jaar uit. De roman is bovendien uitstekend in het Nederlands vertaald, een prestatie van formaat van Katelijne De Vuyst, want Rolins stijl is knap lastig, zijn zinnen lang en kronkelig en zijn taalgebruik kent vele registers.
Schitterend.

Zie voor de hele recensie: http://www.nrclux.nl/De-leeuwenjager-en-Manet-Olivier-Rolin/nl/product/869253/#besprokeninnrc

Via de website van Uitgeverij IJzer (deze site dus) te bestellen zonder extra portokosten! Mail naar info@uitgeverij-ijzer.nl

“Wij wisten niet, dat hij zo groot was”, mompelde Degas, anders zo vernietigend in zijn oordelen, toen hij de lijkstoet volgde van Edouard Manet, midden in de bloei van zijn leven weggerukt.
(Herdenking van Manet door W. F. A. Roëll, Elsevier tijdschrift, 1932)

De leeuwenjager en Manet beschrijft de knotsgekke lotgevallen van Eugène Pertuiset – avonturier, wapentrafikant, magnetiseur en would-be kunstenaar – die ons naar Afrika voeren en naar Zuid-Amerika waar hij op zoek gaat naar de legendarische goudschat van de Inca’s. Tegelijk brengt Olivier Rolin het relaas van ’s mans vriendschap met Manet, de geraffineerde en vernieuwende schilder van Déjeuner sur l’herbe en Het balkon die de leeuwenjager in een intrigerend portret heeft vereeuwigd. Zijn magistrale ‘tableau d’époque’ laat ons terugreizen naar het Frankrijk van de jaren 1870, ten tijde van de Frans-Duitse oorlog en de Commune, maar ook naar het bloeiende culturele leven in de Parijse salons. We ontmoeten Victor Hugo, Stéphane Mallarmé, Paul Verlaine, de zussen Morisot en vele andere schrijvers en kunstenaars die hun stempel op de periode hebben gedrukt. Met de auteur ontdekken we welke sporen van het oude Parijs in het Parijs van tegenwoordig zijn overgebleven.

Los van trends en modeverschijnselen schrijft Olivier Rolin voort aan een eigenzinnig oeuvre waarin fictie en realiteit, literatuur, geschiedenis, maatschappijkritiek, humor en poëzie op een ingenieuze manier verweven zijn. Net als Papieren tijger of De uitvinding van de wereld is De leeuwenjager en Manet opnieuw een zoektocht naar zijn ‘Verloren tijd’.
Un chasseur de lions was genomineerd voor vier grote prijzen (Goncourt, Renaudot, Médicis en Académie Française).

In het boek zijn de belangrijkste schilderijen van Manet en anderen, waar in het boek naar verwezen wordt, opgenomen in twee speciale kleurkaternen van ieder 16 pagina's

Van Rolin verschenen eerder bij IJzer:
Suite in het Crystal
De uitvinding van de wereld

ISBN-13: 978-90-8684-073-1
Prijs: € 18,50
187 blz + 32 blz kleurenkatern
Oorspronkelijke titel: Un chasseur de lion
Uit het Frans vertaald en van een nawoord voorzien door Katelijne De Vuyst

Tussen de regels (Een esthetische beschouwing over geweld van organisatie) - Mieke Moor

.


Tussen de regels is een gewaagd boek over de relatie tussen kunst en werk. Het werpt een ongewone blik op organisatie en werk en confronteert de lezer met het onalledaagse denken van de filosofie. Het boek is niet alleen bedoeld voor organisatieprofessionals die kritisch staan ten opzichte van de gangbare organisatie- en managementliteratuur, maar voor iedereen die geïnteresseerd is in het dubbele verlangen van de mens om ‘in control’ én vrij te zijn.
Wie kent niet de ervaring overweldigd te worden door kunst? Muziek die rechtstreeks in je hart binnenkomt, een schilderij dat schokt, poëzie die ontroert? Zelden lukt het om onder woorden te brengen wat het precies is dat zo raakt, en doorgaans beschouwen we dat als een kwaliteit van kunst. Want daardoor blijft het kunstwerk boeien en daardoor raken we er niet over uitgepraat. In veel van het gewone werk echter proberen we die indringende ervaring van het onzegbare juist uit te sluiten. Gedetailleerde protocollen, doorwrochte beleidsdocumenten en strakke agendaplanningen zijn dagelijkse voorbeelden van de verwoede poging om ons niets te laten ontsnappen. We creëren er een goed geregeld bestaan mee, maar doen het leven ook geweld aan.
In Tussen de regels onderzoekt de auteur – filosoof en organisatieadviseur – wat kunst en werk met elkaar te maken hebben, en kijkt ze vanuit een esthetisch perspectief naar organisatie. Ze raadpleegt daarvoor de filosofen Hannah Arendt, Martin Heidegger en Jean-François Lyotard, brengt het werk van onder meer Joseph Beuys, Vincent van Gogh, Ad Gerritsen en Karel Appel in beeld en confronteert dat met de kritische organisatietheorie van Robert Cooper en haar eigen praktijkervaringen. Met een grote gevoeligheid voor het onzegbare in haar eigen tekst pareert ze het gangbare organisatiedenken. Met taal uit een ander discours biedt ze een alternatieve kijk op werk. Het resultaat is een krachtig pleidooi voor leven en werken op de grens van vrijheid en geweld.

ISBN: 978-90-8684-079-3
Prijs: € 29,95
319 blz
Verschijnt februari 2012

Wachten op Odysseus - Ana Luísa Amaral

.


Na haar late debuut in 1990 groeide Ana Luísa Amaral (1956) snel uit tot een van de interessantste en meest productieve Portugese dichters. Uit de twaalf tot nu toe verschenen bundels waaruit deze eerste Nederlandse bundeling een representatieve keuze presenteert, spreekt een eigenzinnige vrouwelijke stem die vrouwelijke thema’s en beelden verweeft met subversieve bewerkingen van bijbelse en mythologische stof. Amarals poëzie verkeert op gespannen voet met de literaire erfenis van overwegend mannelijke dichters en de door mannelijke helden bevolkte grote verhalen van de westerse cultuur. In tegendraadse taal en averechtse vormen voert ze een dialoog met eigen werk en stemmen uit de poëtische traditie, waarin allusies, citaten en intertekstuele verbanden een steeds intrigerender netwerk vormen.
Karakteristiek is haar neiging de zaken van de keerzijde te benaderen: niet de werkelijkheid maar de onwerkelijkheid, niet de mogelijkheid maar de onmogelijkheid. Het streven het eigen innerlijk te verwoorden, de perfecte vorm te vinden of het volmaakte gedicht te schrijven lijkt keer op keer tot mislukken gedoemd. Ondanks haar wantrouwen tegenover de taal en het eigen dichterschap gaat ze echter telkens opnieuw de worsteling met de weerbarstige woorden en vormen aan.

Ana Luísa Amaral is een regelmatige gast op internationale poëziefestivals. In Nederland trad ze op bij Poetry International 2003 en Literair Paspoort 2004. Bundelingen van vertaald werk verschenen eerder in Frankrijk, Zweden en Italië (waar ze in 2007 de poëzieprijs Giuseppe Acerbi won) en zijn in voorbereiding in Venezuela, Spanje en Duitsland. Voorjaar 2011 was ze writer in residence aan de Universiteit Utrecht.

ISBN-13: 978-90-8684-061-8
Wachten op Odysseus
Gedichten 1990-2011, een keuze
Prijs: € 14,50
79 blz
Uit het Portugees vertaald en van een nawoord voorzien door Arie Pos

Uitgeverij IJzer krijgt Lokienprijs 2011

.
Blij en enigszins ontroerd ben ik met de toekenning van de Lokienprijs van de Sybren Polet Stichting mij gegeven "voor het jarenlang publiceren van experimenterende literatuur in Nederlandse vertaling, zowel van de oudere als van de nieuwere, waaronder veel Franse". De prijs wordt voor de eerste keer uitgereikt en de eerste laureaat te zijn maakt de prijs extra bijzonder, voor mij persoonlijk althans. Een oeuvreprijs, als het ware, die zonder de inbreng van auteurs en vertalers mij nooit zou kunnen zijn toebedeeld. Dank aan hen.
U zult begrijpen dat er vandaag taart is bij de koffie.

Korea Korea - Reis door een rampzalige eeuw

.

Wanneer Noord-Korea of Zuid-Korea in het nieuws opduiken lijkt het vaak alsof het om twee verschillende landen gaat die weinig of niets met elkaar te maken hebben. Het noorden wordt meestal getypeerd als een gesloten, Stalinistisch bolwerk en het zuiden als een van de meest succesvolle Aziatische economische tijgers, momenteel de 11e economie ter wereld.
Joop Verstraten reisde door beide Korea’s en constateert in dit boek dat het contrast tussen beide landen inderdaad enorm is maar dat er evenzeer heel veel overeenkomsten zijn.
Dat laatste is niet verwonderlijk want het Koreaanse schiereiland vormde al 1300 jaar geleden een ongedeelde natiestaat, met een nog veel oudere, gezamenlijke cultuur. Koreanen, uit Noord of Zuid, behoren tot een en hetzelfde volk, stammen uit eenzelfde etniciteit en spreken een en dezelfde taal. De scheiding in Noord en Zuid is een van de grote drama’s die Korea heeft getroffen in de 20e eeuw, een scheiding die door andere mogendheden en zonder overleg met de Koreanen in 1945 tot stand kwam. Deze ongewilde tweedeling duurt voort tot op de dag van vandaag maar was slechts een van de tragedies die zich in de 20e eeuw op het schiereiland voltrok. De bezetting en annexatie door Japan, de Koreaanse oorlog van 1950-1953, gevolgd door militaire dictaturen en verpaupering waren andere grote drama’s.
Verstraten kreeg toegang tot en reisde onder strikt toezicht door Noord-Korea en begaf zich daarna weer als vrij man door Zuid-Korea. Door zijn observaties te plaatsen in een historische context maar ook binnen de hedendaagse geopolitieke machtsverhoudingen ontstaat een beeld van Korea dat niet alleen uniek is in het Nederlandse taalgebied maar dat vooral een helder licht werpt op een verscheurd land en een fascinerend en veerkrachtig volk.

Van Verstraten verschenen eerder bij IJzer de door lezers veelgeprezen boeken:
Het gestolen huis (De stille oorlog tegen de Papoea’s)
De Boeddha en de marionetten (Reis door het hart van Birma/Myanmar)
Verhalen van de jongste tijd (Reizen langs de rafelranden van het Sovjetblok)
Alles is zo ver van hier (Een reis door Zuid-Siberië en Mongolië)

ISBN: 978-90-8684-076-2
Prijs: € 18,50
267 blz

De Heksenhamer - Henricus Institoris

.


Toen paus Innocentius VIII er door Henricus Institoris op attent werd gemaakt dat de door hem in Duitsland aangestelde inquisiteurs alleen maar tegenstand bij heksenvervolgingen ondervonden van zowel wereldlijke als kerkelijke gezagdragers, vaardigde hij op 5 december 1484 de bul Summis desiderantes affectibus (‘Omdat we ten zeerste verlangen’) uit. Hierin verordende hij dat aan inquisiteurs onvoorwaardelijke steun moest worden verleend in hun strijd tegen heksen. Institoris ondervond echter weinig steun van deze enigszins vage bul en in een heksenproces te Innsbruck in 1485 leed hij een pijnlijke nederlaag. Om alsnog zijn gelijk te halen, zette hij zich aan het schrijven van De Heksenhamer, een van de beruchtste en schandelijkste werken die ooit het daglicht zagen. Om het werk gezag te verlenen voerde hij de gezaghebbende dominicaan Jacobus Sprenger, zijn aartsvijand, als co-auteur op. Het is echter nagenoeg uitgesloten dat Sprenger iets met het werk te maken had; hij had veel te veel andere besognes.
De Heksenhamer is een met satanisch cynisme geschreven handleiding voor inquisiteurs en wereldlijke rechters om heksen genadeloos te vervolgen en ter dood te brengen. Tussen 1486 en 1669 verschenen niet minder dan vierendertig drukken van dit verschrikkelijke boek dat naar bescheiden schattingen 60.000 mensen naar de brandstapel verwees. Opmerkelijk is dat ook de protestanten de roomse Heksenhamer als leidraad bij hun niet minder wrede heksenvervolgingen gebruikten.

De Heksenhamer is een schoolvoorbeeld van de manier waarop zieke breinen een bevolkingsgroep tot zondebok kunnen maken en een vergelijking met het eveneens op niets gefundeerde antisemitisme van de nazi’s en de communistenjacht van Joe McCarthy ligt voor de hand. De Heksenhamer is een sociaal-cultureel fenomeen waarvan het brede publiek nu door deze eerste Nederlandse vertaling kennis kan nemen.


Henricus Institoris
De Heksenhamer
Oorspronkelijke titel: Malleus Maleficarum
Prijs € 37,50.
472 blz. Formaat 14,5 x 22
isbn 978 90 8684 069 4
Vertaald uit het Latijn, geannoteerd en van een inleiding voorzien door Ivo Gay
Druk 1 & 2 verschenen bij Uitgeverij Voltaire en zijn uitverkocht
Dit is de derde druk

Het principe verantwoordelijkheid - Hans Jonas

.


Hans Jonas (1903-1993) vlucht als kind van Joodse ouders in 1933 uit Duitsland. Nadat hij tussen 1940 en 1948 mee heeft gevochten op allerlei slagvelden in Europa en het Midden-Oosten, komt hij in 1955 in New York terecht waar hij zal blijven tot aan zijn dood.
Na een baanbrekende studie over het gnosticisme in 1934 wordt het stil rond Jonas. Het besluit van zijn leermeester Martin Heidegger om lid te worden van de NSDAP zorgt er voor dat hij de academische filosofie een lange tijd vaarwel zegt. Pas 45 jaar later, in 1979, zal hij ruime bekendheid verwerven met zijn milieufilosofisch hoofdwerk Das Prinzip Verantwortung (Versuch einer Ethik für die technologische Zivilisation). Hierin formuleert Jonas, met het oog op de ecologische, biologische en technologische gevaren van de moderne tijd, een ethiek van verantwoordelijkheid en spoort hij ertoe aan slechts te handelen na te hebben nagedacht over de gevolgen van de huidige praktijken voor de verre toekomst. Jonas roept om een ethisch réveil. De mensheid heeft door technologie ongekende vermogens en dit vereist volgens Jonas een nieuw soort verantwoordelijkheid. Het gaat om een verantwoordelijkheid die niet alleen globaal is, maar ook op de toekomst is georiënteerd, geen dank verwacht, en constant een rol speelt in het bestaan van ons allen. Om een ethiek van verantwoordelijkheid wijsgerig te onderbouwen, onderzoekt Jonas eerst de onderliggende principes die het handelen aansturen. Hij schuwt daarbij niet tegen gevestigde meningen in te gaan.
In Het principe verantwoordelijkheid herformuleert hij uiteindelijk de categorische imperatief van Immanuel Kant: “Handel zo dat de gevolgen van je handeling niet in strijd zijn met de duurzaamheid van echt menselijk leven op aarde.”
Dat dit werk nog niets aan actualiteit heeft ingeboet – integendeel zelfs – blijkt bijvoorbeeld uit de ramp in Japan waar het paradepaardje van de technologische vooruitgang, de kernenergie, toch ineens een paard van Troje blijkt te zijn.

Hans Jonas
Titel: Het principe verantwoordelijkheid
Ondertitel: Onderzoek naar een ethiek voor de technologische civilisatie
Oorspronkelijke titel: Das Prinzip Verantwortung (Versuch einer Ethik für die technologische Zivilisation)
Prijs € 29,50.
350 blz. Formaat 14 x 21,5
isbn 978 90 8684 049 6
Vertaald uit het Duits door Ingrid ten Bos en van een inleiding voorzien door René ten Bos